Ortadoğu Tarihi Kronolojisi

Ortadoğu Tarihi Kronolojisi

Bu zaman çizelgesi, bir çok dinin ve kültürün ortaya çıktığı Ortadoğu'nun günümüze kadar önemli olaylarını listeliyor.

Orta Doğu, bugünün Mısır, İran Körfezi ülkeleri, İran, Irak, Filistin, Kıbrıs, İsrail, Ürdün, Lübnan, Umman, Suudi Arabistan, Suriye, Türkiye, Gazze Şeridi, BAE ve Yemen'i kapsayan bölgedir. Bu gölgenin tarihi insanlık tarihi ile büyük oranda çakışır. Dinlerin ortaya çıkışı ve günümüze kadar uzanan bir çok çatışmanın temellerinde bu coğrafyanın etkileri büyüktür.

  • MÖ 10000 : Güneydoğu Anadolu'daki GöbekliTepe neolitik alanı.
  • MÖ 9300 : Netiv Hagdud ve Ürdün'deki diğer bölgelerde yabani emmer buğdayı yetiştiriciliği.
  • MÖ 9000 - 7000 : Mezopotamya'da ilk koyun evcilleştirmesi.
  • MÖ 8500 : İneğin ilk evcilleştirilmesi (Türkiye'nin güneydoğusundaki Çayönü Tepesi ve kuzey Irak'taki Dja'de el-Mughara'daki
  • MÖ 8400 : 8100 : Türkiye'deki Nevali Cori'de ilk yerleşim yerleri.
  • MÖ 8200 : 7650 : Şam, Suriye yakınlarındaki ilk emmer buğdayının evcilleştirilmesi.
  • MÖ 8000 : Türkiye'nin güneybatısındaki Sagalassos'ta insan yerleşimleri.
  • MÖ 8000 : İran'daki bezoar dağ keçilerinden ilk evcilleştirme.
  • MÖ 8000 : Türkiye'nin güneydoğusundaki Karaca Dağı yakınlarındaki einkorn buğdayının ilk evcilleştirilmesi.
  • MÖ 8000 : Karaca Dağı yakınında Durum buğdayının ilk evcilleştirilmesi.

  • MÖ 7500 : Çatalhöyük, Güney Anadolu'da çok büyük Neolitik ve Kalkolitik yerleşim.
  • MÖ 7000 : Hint Avrupa dilleri Karadenizin kuzeyinde oluşmaya başladı.
  • MÖ 7000 : Kuzey Irak'taki en eski tarım topluluklarından biri olan Jarmo nun ortaya çıkışı.
  • MÖ 7000 : 6500 : Hassuna'da erken bezemesiz, sırsız ve az pişmiş seramikler.
  • MÖ 6000 - 4000 : Mezopotamya'daki çömlekçi çarkının icadı.
  • MÖ 6000 : Mezopotamya ve Mısır'da ilk sulama ve sel kontrolü.
  • MÖ 6000 - 4300 : Mezopotamya'daki ilk yelkenli tekneler.
  • MÖ 5600 : Karadeniz sel teorisine göre Karadeniz’de su baskını
  • MÖ 5509 : Bizans takvimine göre yaratılış tarihi.
  • MÖ 5500 : Sümerler ve Nil vadisinde ilk büyük ölçekli tarım.
  • MÖ 5100 : Güney Mezopotamya'da ilk Tapınaklar.
  • MÖ 4500 : Mezopotamya'da Susa ve Kish uygarlığı.
  • MÖ 4570 - 4250 : Nil'de Merimde kültürü.
  • MÖ 4400 - 4000 : Nil’de Badari kültürü.
  • MÖ 4000 : Mezopotamya'da hafif ahşap pullukların ilk kullanımı.
  • MÖ 4000 : Mısırlılar maya kullanarak nasıl ekmek yapılacağını keşfetti.
  • MÖ 4000 - 3000 : Mısır veya Mezopotamya’daki Afrika vahşi eşşeğinin evcilleştirilmesi.
  • MÖ 4000 : Mezopotamya'daki Ur şehri.
  • MÖ 4000 - 3100 : Uruk dönemi.
  • MÖ 4000 - 3000 : Nil’de Naqada kültürü.
  • MÖ 3760 : Yahudi kronolojisinin bazı yorumlarına göre yaratılma tarihi.
  • MÖ 3600 : Dünyada ilk medeniyet: Güney Irak'ta günümüz Sümer şehir devletleri.
  • MÖ 3500 - 3000 : Mezopotamya'da tekerlekli araçların ortaya çıkışı.
  • MÖ 3500 : Sahra Çölünün Çölleşmesinin Başlangıcı: Yaşanabilir bir bölgeden çorak bir çöle geçiş.
  • MÖ 3500 : Mezopotamya, Uruk ve Susa kentlerindeilk Sümer yazı örnekleri (çivi yazısı).
  • MÖ 3500 : Mısır'daki ilk şehirler.
  • MÖ 3200 : İry-Hor, adıyla bilinen en eski tarihî kişi olan Yukarı Mısır'ın firavunu olarak hüküm sürdü.
  • MÖ 3100 : Kral Narmer, Yukarı ve Aşağı Mısır Krallıklarını birleştirir ve dünyanın ilk ulusunu doğurur.
  • MÖ 3100 - 2686 : Erken Dynastik Dönem (Mısır)
  • MÖ 3100 : En eski hiyeroglifler.
  • M.Ö 3000 ila 2000 - Somali ve Güney Arabistan'daki dromedaların ilk evcilleştirilmesi.
  • MÖ 2900 - 2350 : Sümer'de ilk zigguratlar (tapınak kuleler).
  • MÖ 2800 : Uruk'un düşüşünün başlangıcı.
  • MÖ 2600 - 2350 : Mezopotamya’da erken Dynastic III dönemi.
  • MÖ 2560 : Büyük Giza Piramidi'nin tamamlanması.
  • MÖ 2500 : Orta Asya'da devenin ilk evcilleştirilmesi.
  • MÖ 2500 : Ur-Nina, Lagash'ın ilk krallığı.
  • MÖ 2340 - 2280 : Akkad Hanedanlığı'nın kurucusu Akkad Sargon saltanatı.
  • MÖ 2334 - 2154 : Akkad İmparatorluğu .
  • MÖ 2254 - 2218 : Akkad İmparatorluğun azami gücüne ulaştığında Akkadlı Naram-Sin, ilk "Akkad tanrısı" unvanını aldı.
  • MÖ 2200 : Guti tarafından Akkad ele geçirildi.
  • MÖ 2112 - 2094 : Ur-Nammu, Ur'un üçüncü hanedanlığının kurucusu.
  • MÖ 2111 - 2004 : Ur'un Üçüncü Hanedanlığı.
  • MÖ 2052 - 1570 : Mısır - Orta Krallık.
  • MÖ 2004 : Elamites Ur'u yok etti.
  • MÖ 2004 - 1763 : Mezopotamya'da birkaç şehir devleti kuran Amoritlerin yükselişi.
  • MÖ 2000 : Androvo kültüründe frenli arabanın bulunması ve kısa süre sonra da Kafkasya Bölgesi'nde savaş arabalarının kullanılması.
  • MÖ 1900 : Anadolu’da Eski Hititler.
  • MÖ 1800 : Kutsal kitaplarda geçen Ürdün nehrinin batısındaki eski Filistin bölgesinde Kanaan medeniyeti.
  • MÖ 1800 - 1200 : Mısır, Kıbrıs, Ege, Suriye, Hititler ve diğerleri ile ticaret yapan bir kıyı krallığı şehri Ugarit'in ortaya çıkışı.
  • MÖ 1792-1750 : En eski hukuk metinleri olan Hammurabi Kanunu ile tanınan Birinci Babil Hanedanlığı ve Mezopotamya'da yayılması.
  • MÖ 1763 - 1595 : Paleo-Babil İmparatorluğu.
  • MÖ 1600 - 1360 : Mısır'ın Kanaan ve Suriye’de egemenliği.
  • MÖ 1594 : Cassite Babil'i ele geçirdi.
  • MÖ 1595 - 1155 : Cassite Hanedanlığı
  • MÖ 1550 - 1077 : Mısır - Yeni Mısır Krallığı.
  • MÖ 1500 - 1300 : Kuzey Suriye ve Güneydoğu Anadolu’da Hürriyen bir devlet olan Mitanni Krallığı.
  • MÖ 1500 - 539 : Modern alfabelerin türetildiği alfabenin doğuşu.
  • MÖ 1457: Megiddo Savaşı.
  • MÖ 1380 - 1336 : Akdeniz ile Fırat arasındaki toprakları kontrol altına almak için Mısır'a meydan okuyan Hititlerin kralı Shuppiluliuma
  • MÖ 1370 - 1200 : Hitit İmparatorluğu
  • MÖ 1350 - 1050 : Orta Assur İmparatorluğu.
  • M.Ö 1300 : Anadolu veya Kafkasya'da demir eritme ve demircilik tekniklerinin keşfi: Demir Çağı'nın başlangıcı.
  • MÖ 1274 : Mısır İmparatoru Rameses II ile Hitit İmparatoru Muwatalli II arasındaki Kadesh Savaşı.
  • MÖ 1245 - 1208 : Babil'deki ilk yerli Mezopotamya hükümdarı olan Asur kralı Tukulti-Ninurta, "Sümer ve Akkad" kralı unvanını aldı.
  • MÖ 1237 : Asurlular Hititlere karşı Nihriya Savaşı ile egemnlik kurdular.
  • MÖ 1234 : Babil Asuriler tarafından alındı.
  • MÖ 1200 - 1050 : Bronz Çağı'nın bitişi.
  • MÖ 1200 : Kral Ahiram lahitine kazınmış en eski Fenike alfabesi yazıtı.
  • MÖ 1200 - 546 : Lidya İmparatorluğu.
  • MÖ 1184 : Truva'nın Yıkılışı.
  • MÖ 1180 - 700 : Neo-Hitit Krallıkları.
  • MÖ 1155 : Babil, Elamites tarafından ele geçirildi.
  • MÖ 1100 - 539 : Neo-Elamit dönemi.
  • MÖ 1087 : Babil, Asurlular tarafından yok edildi.
  • MÖ 1070 - MS 350 : Cushites, Sudan'daki eski bir Afrika Nubian krallığı.
  • MÖ 1102 - 850 : Homer'in yaşadığı tahmini süre.
  • MÖ 1069 - 664 : Mısır'ın Üçüncü Orta Dönemi.
  • MÖ 1050 - 930 : İsrail Krallığı.
  • MÖ 1041 : Kral Davut Kudüs'ü ele geçirdi, onu birleşik İsrail Krallığı'nın başkenti ilan etti.
  • MÖ 1004 : Kral Süleyman İlk Tapınağın temelini attı.
  • MÖ 927 - Kudüs, Birleşik Monarşinin bölünmesinden sonra (güney) Yahuda Krallığının başkenti oldu.
  • MÖ 884 - 858 : Asur kralı Ashurnasirpal II, sertliği ile bilinen geniş bir genişleme programına başladı; başkenti Kalhu (Nimrod) kentine taşıdı.
  • MÖ 884 - 612 : Yeni Assur İmparatorluğu.
  • MÖ 800 - 480 : Şehir devletlerinin, Yunan sömürgelerinin ve Epik Yunan şiirinin yükselişiyle Yunanistan'da arkaik dönem: Klasik Antik Dönem’in başlangıcı.
  • MÖ 776 : İlk Olimpiyat Oyunları.
  • MÖ 745 - 727 : Asur kralı Tiglath-Pileser III, imparatorluğa gelişmiş sivil, askeri ve siyasi sistemler getirdi.
  • MÖ 689 : Babil, Asur Kralı Sennacherib tarafından tahrip edildi.
  • MÖ 678 - 549 : Medyan İmparatorluğu.
  • MÖ 672-525 : Mısır'ın yirmi altıncı hanedanı.
  • MÖ 626 - 539 : Keldani İmparatorluğu (Neo-Babil İmparatorluğu).
  • MÖ 612 : Yeni Asur İmparatorluğu'nun yıkılmasına yol açan Babil, Medes, Pers, Keldani, İskit ve Cimmerliler koalisyonuyla Niniveh'in yıkılışı.
  • MÖ 597 : Babil Kralı Nebuchadnezzar, Kudüs'ü ele geçirdi.
  • MÖ 587 : Babil Kralı Nebuchadnezzar II, Kudüs'ü ve Süleyman'ın Tapınağını yok etti.

  • MÖ 600 veya 576 - 530 : Büyük Cyrus Babil'i fethedip Pers Achaemenid İmparatorluğu'nu kurdu
  • MÖ 550 - 330 : Ahameniş İmparatorluğu.
  • MÖ 539 : Babil'in Yıkılışı.
  • MÖ 537 : Cyrus, İsraillilerin Babil esaretinden dönmelerine ve Tapınağı yeniden inşa etmelerine izin veriyor.
  • MÖ 522 - 486 : Pers Ahameniş İmparatorluğu'nun üçüncü kralı Büyük Darius saltanatı.
  • M.Ö. 510 - 323 : Roma İmparatorluğu ile batı medeniyeti üzerinde güçlü bir etkisi olan klasik Yunan dönemi.
  • MÖ 500 : İyon İsyanı.
  • MÖ 499 - 449 : Greko-Pers Savaşları, nihayet Yunan şehir devletleri tarafından kazanıldı.
  • MÖ 480 - 479 : Xerxes Yunanistan'ı işgal etti, Yunanistan'ın İkinci Pers işgaline başladı.
  • MÖ 477 : Atina egemenliği altında Yunan şehir devletlerinin birliği olan Delian League'in kuruluşu
  • MÖ 431 - 404 : Sparta ile Atina arasındaki Peloponezya Savaşı, Atina’nın hegemonyasının sona ermesine ve Yunanistan’ın zayıflamasına neden oldu.
  • MÖ 330 : Büyük İskender Pers'i fethetti.
  • MÖ 323 - 31 : Avrupa, Afrika ve Asya'da sanat, keşif, edebiyat, tiyatro, mimari, müzik, matematik, felsefe ve bilimde Yunan etkisine sahip Helenistik dönem.
  • MÖ 247 - 224 : Partiya İmparatorluğu.
  • MÖ 100 - 44 : Julius Caesar.
  • MÖ 31 : Actium Savaşı’nın sonucunda Roma İmparatorluğu’nun ortaya çıkışı.
  • MÖ 48 - MS 642 : Antik dünyanın en büyük ve en önemli kütüphanelerinden biri olan İskenderiye Kütüphanesinin imhası.
  • MÖ 92 - MS 629 : Roma-Pers Savaşları.
  • 30 - 100 : Apostolik Çağ, Hristiyanlığın başlangıcı.
  • 66 - 136 : Yahudi - Roma savaşları ve Yahudi diasporası.
  • 135 : Roma İmparatoru Hadrian, Iudaea Eyaletini Suriye Palaestina olarak değiştirdi.
  • 285 - 628 : Bizans – Sasani savaşları.
  • 376 : Barbarların ve diğerlerinin büyük çapta akınları ile Batı Roma İmparatorluğu'nun Yıkılışı.
  • 394 : I. Theodosius Hristiyanlığı devlet dini olarak kabul ettirmenin bir parçası olarak Olimpiyat Oyunlarını kaldırdı.
  • 330 - 1453 : Bizans İmparatorluğu, Doğu'da Roma İmparatorluğunun devamı olarak Osmanlı İmparatorluğu tarafından yıkılana kadar.

İslam'ın yükselişi

  • 570 : Muhammed'in Doğumu.
  • 614 : Müslümanların Habeşistana göçü.
  • 622 : Medine Anayasası, ilk İslam devletinin kuruluşu.
  • 624 : Badr Savaşı, Bani Qainuqa Yahudilerinin Medine'den kovulması.
  • 629 - 1050 : Arap - Bizans savaşları.
  • 630 : Mekke'nin fethi.
  • 632 : Muhammed’in ölümü, Ebu Bekir halife olarak seçildi.
  • 632 - 661 : Halifeler dönemi.
  • 633 - 651 : İran'ın Müslümanlarca fethi.
  • 634 - 641 : Levant'ın (Suriye) Müslümanlarca fethi.
  • 639 - 642 : Mısır'ın Müslümanlarca fethi.
  • 642 - 799 : Hazar-Arap Savaşları Emevi ordusunu zayıflattı ve hanedanın sonunda çöküşüne katkıda bulundu.
  • 642 - 870 : Afganistan’ın Müslümanlarca fethi.
  • 656 - 661 : Müslümanların ilk iç savaşı.
  • 661 - 750 : Emeviler.
  • 670 - 742 : Kuzey Afrika’nın Müslümanlarca fethi.
  • 680 - 692 : Müslümanların ikinci iç savaşı.
  • 711 - 718 : Emevilerin Endülüsü fethi.
  • 711 - 714 : Hindistan Yarımadası'ndaki Müslüman fetihleri.
  • 719 - 759 : Emevi Galya işgali.
  • 750 - 1258 : Abbasi Halifeliği.
  • 770 - 840 : Harizmi, cebiri geliştirdi.
  • 801 - 873 : Yunan ve Helenistik felsefenin destekçisi Al-Kindi, Hint rakamlarını tanıttı.
  • 803 : Jabir ibn Hayyan, ilk olarak sülfürik asit ve diğer kimyasal madde ve cihazlar üretildi.
  • 810 : Bağdat'ta, Yunan ve Hint matematik ve astronomi eserlerinin Arapça'ya çevrildiği Bilgelik Evi kuruldu.
  • 821 - 873 - İran, Afganistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan'da Tahiri hanedanlığı.
  • 827 - 902 - Sicilya’nın Müslümanlarca fethi.
  • 861 - 1003 - Bir İran Pers imparatorluğu, Saffariler Hanedanlığı.
  • 864 - 930 - Hijyen ve hasta psikolojisinin savunucusu Al-Razi, "Sırların Sırları Kitabı" nda alkali, kostik soda, sabun, gliserin ve nafta üzerine yazdı.
  • 875/819 - 999 - İran Samaniler hanedanlığı.
  • 909 - 1171 : Aslen Tunus merkezli Fatimi Devleti, Arap topraklarında geniş bir alana yayıldı ve nihayetinde Mısır'ı merkez yaptı.
  • 929 - 1031 : İber yarımadasının Endülüs Emevî Devleti, Şam'dan yönetilmeye başlandı.
  • 932 - 1055 : İran’da Buveyhiler hanedanlığı.
  • 942 - 979 : İran, Azerbaycan ve Ermenistan'da Sallariler (Müsafiriler) hanedanlığı.
  • 965 - 1091 : Sicilya Emirliği.
  • 970 : En eski İslam kurumu olan Al-Azhar Üniversitesi'nin kuruluşu.
  • 1037 - 1194 : Türk Selçuklu İmparatorluğu’nun gelişimi ve ardından Arap egemenliğinin sona ermesi.
  • 1096 - 1487 : Haçlı Seferleri.
  • 1100 - 1166 : En gelişmiş antik dünya haritalarından bazılarını çizdiği için bilinen Muhammed El Idrissi.
  • 1147 - 1269 : Fas Berberi Müslüman hareketi olan Almohad Halifeliği, Masmuda arasında İbn Tumart tarafından başlatıldı.
  • 1171 - 1260 : Eyyûbîler Hanedanlığı.
  • 1213 - 1288 : İbn Al-Nafis, kalp ve akciğerler arasındaki küçük dolaşım sistemini keşfetti. Nefes alma mekanizmasını ve kanla ilişkisini açıkladı.
  • 1218 - 1221 : Harezmşahlar Devletinin Moğollarca fethi, İslami devletlerin Moğollarca işgalinin başlangıcı oldu.
  • 1241 - 1244 : Anadolu'da Moğol istilası.
  • 1258 : Moğollar Bağdat'a girdi ve İslâm Altın Çağının sonunu işaret eden Bilgelik Evi'ni imha etti.
  • 1260 - 1323 : Suriyede Moğol istilası.
  • 1261 - 1517 : Kahire Memluk Sultanlığı.
  • 1261 - 1517 : Abbasi Halifeliği.

  • 1299 - 1923 : Osmanlı İmparatorluğu.
  • 1300 : Son Müslümanların Lucera, İtalya'dan sınır dışı edilmesi.
  • 1303 : Marj el-Saffar Savaşı, Ghazan Han Moğolları yenerek Suriye işgaline son verdi.
  • 1347 : Caffa'dan (Theodosia) kaçan Ceneviz ticaret gemileri filosu Messina limanına ulaştı ve Kara Ölüm'ü yaydı.
  • 1380 : El-Kashi, cebirsel sayılar ve pi gibi gerçek sayılar için yaklaşık ondalık kesirlerin gelişimine katkıda bulundu.
  • 1393 - 1449 : Ulugh Beg Özbekistan'daki Samarqand'da bir gözlemevi açtı.

Çağdaş Orta Doğu

  • 1798 : Napolyon Bonapart, Mısır ve Suriye'de bir kampanya yürütüyor
  • 1828 - 1908 : Osmanlı Devleti'nin gerilemesi ve modernizasyonu
  • 1862 - 1892 : İçten yanmalı motorun gelişimi buhar makinesine rakip olur ve nihayetinde petrolü sonraki yüzyılda önemli bir politik faktör haline getirir.
  • 1869 : Süveyş Kanalı inşaatı tamamlandı.
  • 1882 : İngiliz birlikleri Kahire'yi işgal etti.
  • 1917 : İngiltere Dışişleri Bakanı Arthur Balfour, Lord Rothschild'e yazdığı bir mektupta, Siyonist’in Filistin’de “ulusal bir vatan” kurma hedefini onayladı.
  • 1918 : İngiltere ve Fransa eski Osmanlı İmparatorluğu topraklarını işgal etti.
  • 1919 - 1921 : Fransa-Suriye Savaşı
  • 1922 : Mısır, İngiltere'den bağımsızlık kazandı.
  • 1924 : Atatürk Reformları kapsamında Halifeliğin kaldırılması.
  • 1925 : Şeyh Said'in liderliğinde Kürtlerin Türkiye'ye isyanı.
  • 1932 : Suudi Arabistan Krallığı, Neced ve Hicaz'ın birleşmesinde ilan edildi.
  • 1934 : Suudi-Yemen Savaşı.
  • 1936-1939 : Filistin'de Arap isyanı.
  • 1937 : Dersim isyanı, Kürtlerin Türkiye'ye karşı en büyük ayaklanması, büyük zayiat.
  • 1946 : Transjordan Emirliği Ürdün Krallığı oldu (1948 yılına kadar Transjordan ismini aldı).
  • 1946 : Mahabad Kürt Cumhuriyeti ilan edildi. Ancak İran askeri kuvvetleri tarafından mağlup edildi ve dağıldı.
  • 1947 : BM Genel Kurulu Filistin'i Arap ve Yahudi devletine bölmeyi teklif etti.
  • 1948 : İsrail bağımsızlığını ilan etti ve Arap-İsrail savaşı patladı.
  • 1952 : Mısır'da bir devrimden sonra monarşi yıkıldı.
  • 1953 : İran'da darbe.
  • 1954 : Gamal Abdel Nasser, Mısır'ın başkanı oldu.
  • 1956 : Süveyş Krizi.
  • 1961 : İlk Irak-Kürt Savaşı kuzey Irak'ta başladı.
  • 1963 : Baas Partisi, Irak'ta Genel Ahmed Hasan El Bakr ve Albay Abdul Salam Arif'in öncülüğünde iktidara geldi.
  • 1964 : Abdul Rahman Arif, Irak'ta Baas Partisi'ne askeri darbe uyguladı ve kardeşi Abdul Salam Arif'i iktidara getirdi.
  • 1967 : Altı Gün Savaşı, İsrail Sina Yarımadası, Golan Tepeleri, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'ni işgal etti.
  • 1967 : Batı İran’da Kürtler isyan etti, isyan ezildi.
  • 1968 : Baasçılar, Genel Ahmed Hasan El Bakr yönetiminde ikinci askeri darbeyi yaptılar, Saddam Hüseyin Irak başkan yardımcısı oldu.
  • 1970 : Gamal Abdel Nasser öldü; Enver Sedat Mısır Cumhurbaşkanı oldu.
  • 1971 : Aswan Yüksek Barajı, finans ve inşaat alanındaki Sovyet yardımı ile tamamlandı; Kuveyt, Katar, Bahreyn ve BAE'nin bağımsızlığı.
  • 1973 : Yom Kippur Savaşı.
  • 1974 : FKÖ'nün BM’deki Filistin halkını temsil etmesine izin verildi.
  • 1974 - 1975 : İkinci Irak - Kürt Savaşı.
  • 1975 - 1990 : Lübnan İç Savaşı.
  • 1976 : Suriye Lübnan’ı istila etti.
  • 1978 : Camp David Anlaşmaları.
  • 1979 : Saddam Hüseyin, Irak cumhurbaşkanı oldu; İran Devrimi; Mısır – İsrail Barış Antlaşması.
  • 1980 -1997 : İran – Irak Savaşı 1–1.25 milyon zayiatla sonuçlandı, Irak İran ve isyancı Kürtlere karşı kimyasal silah kullandı. Büyük çaplı ekonomik yıkım ve petrol fiyatlarındaki dalgalanma küresel dünya ekonomisini etkiledi.
  • 1981 : Enver Sedat'a Suikast.
  • 1982 : İsrail Lübnan'ı işgal etti.
  • 1987 - 1990 : İlk İntifada.
  • 1991 : Körfez Savaşı.
  • 1993 : Oslo Anlaşmaları.
  • 1994 : Yemen’de iç savaş.
  • 2000 : İsrail birlikleri Lübnan'dan ayrıldı.
  • 2001 : El Kaide üyeleri ABD’deki sitelere saldırdı.
  • 2003 : Irak Savaşı.
  • 2004'ten bu yana : Yemen'de Şii isyanı.
  • 2005 : Suriye birlikleri Sedir Devrimi'nin bir sonucu olarak Lübnan'dan ayrıldı.
  • 2006 : İsrail-Lübnan çatışması; Saddam Hüseyin "insanlığa karşı suçlar" için idam edildi.
  • 2010 : Suriye muhalefetini veya iktidardaki Baas partisini destekleyecek birçok bölgesel gücün de katılımıyla Suriye İç Savaşı'nda doruğa çıkan Arap Baharı.
  • 2014 : DAEŞ Irak ve Suriye’de yükseldi, rakip gruplar Suriye devlet başkanını devirmeye çalışıyor

Kaynak: en.wikipedia.org/wiki/Timeline_of_Middle_Eastern_history


Anahtar Kelimeler
Ortadoğu Tarihi Kronolojisi, ortadoğu, dinler tarihi, göbeklitepe, buğday, Çatalhöyük, Jarmo, Hint Avrupa dilleri, Mezopotamya, Mısır, yahudilik, Bizans, Akkad, Assur, Babil, Hititler, Osmanlılar, Asur, İslamiyet, Muhammed, alfabe, neolitik, Antik Yunan, Persler
İlgili Diğer Konular

Ermenilerin Tarihi Sembolleri (Tarih) Ermeni tacı, ok ve yay Ermeniler'in belirgin tarihi sembolleridir.

Buğday tarımının başlangıcı (Tarih) Ekmeğin ve Makarnalık Buğdayın Tarihi ve Kökenleri

Sümerlerde Yazı Nasıl Ortaya Çıktı? (Tarih) Sümerler M.Ö. 4000 ile M.Ö. 2000 arasında bugünkü Irak’ın güneyinde yaşamış olan bir halktır. Sümerler M.Ö. 3500 yıl civarında insanlık tarihinin ilk yazı sistemi olan çivi yazısını geliştirdiler.

Kürşat Demirci - Dinler Tarihi (Tarih)

Yusuf Peygamber'in Muhtemel Kimliği (Tarih) İbranilerin mısırdaki esaretinin başlangıcı olduğu iddia edilen yusuf gerçekte kim?

Senkretizm (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Senkretizm, özellikle farklı dinlerdeki teoloji ve mitolojilerin bir birine karışmasıyla yenilerinin ortaya çıkması veya asimilasyonlarına denir. Sanat, kültür ve siyasette de görülebilir.

Prof.Dr. Refik Duru - Göbeklitepe ve Diğer Anadolu Neolitik Yerleşkeleri (Tarih) 3.3.2015 tarihinde, Üsküdar da Göbeklitepe konulu konferanstan.

Göbeklitepe'yi Arazi Sahibi Anlattı (Tarih) Mahmut Bey, Göbeklitepe nin bulunuşu ve anlamını bölgenin yerlisi olarak anlatıyor.

B.G. Sidharth - Göbeklitepe Sempozyumu (Tarih) Gobeklitepe üzerine yapılan ilk uluslararası sempozyum 6 Ekim 2012'de Şanlıurfa'da gerçekleşti.

Trevor Watkins - Gobeklitepe Sempozyumu (Tarih) Gobeklitepe üzerine yapılan ilk uluslararası sempozyum 6 Ekim 2012'de Şanlıurfa'da gerçekleşti.

Klaus Schmidt - Gobeklitepe Sempozyumu (Tarih) Gobeklitepe üzerine yapılan ilk uluslararası sempozyum 6 Ekim 2012'de Şanlıurfa'da gerçekleşti.

CNN Türk Göbeklitepe Haberi (Tarih) Bu video haberde, Cüneyt Özdemir, Göbeklitepe nin tarih ve turizm açısından önemini inceliyor.

Göbeklitepe (NG) (Tarih) Bu makalede, Türkiye'de 11.600 yıllık bir sitede bulunan Gobeklitepe'de son dönemde yapılan araştırmaların, örgütlü dinin tarımdan önce olduğunu açığa çıkarması işleniyor.

Göbeklitepe The Worlds First Temple (Tarih) Ahmet Turgut Yazman yapımı belgesel 2010 tarihli.

GobekliTepe National Geographic (Tarih) 2012 yapımı NG Belgeseli.

Çiğdem Köksal Schmidt - Göbeklitepe Sunumu (Tarih) Üsküdar 3.3.2015

Morgan Freeman - İnancın Hikayesi, Yaratılış (Tarih)

Klaus Schmidt - What is Goebekli Tepe TED Conference (Tarih) 8 Tem 2014 tarihinde yayınlandı.

Mezopotamya (Tarih) Çivi yazısı ve Mezopotamya'nın keşfi insanlık tarihinde dinlerin ve medeniyetin kökenlerinin yeniden sorgulanmasının önünü açtı.

Felsefenin Başlangıcı (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Felsefenin adı Yunanlılarca konmuş olsa da çok daha öncesinde Çin, Hindistan, İran ve Mısır'da felsefe yapılıyordu.

Hypatia, Iskenderiyeli (Ünlü Kişiler) Roma döneminde Mısır'da yaşamış Yeni-Platoncu Yunan filozof ve ilk önemli kadın matematikçidir.

En eski büyü metinleri (Tarih) Kıptice yazılmış bu 20 sayfalık büyü metinleri yaklaşık 1300 yıl öncesine dayanıyor.

Nasıl görünüyorlardı (Tarih) Adli antropologlar ve yüz rekonstrüksiyonu sayesinde artık tarihi ünlülerin nasıl göründüklerini biliyoruz.

Pisagor (Ünlü Kişiler) İyonyalı filozof, matematikçi ve Pisagorculuk olarak bilinen akımın kurucusudur.

Berberiler (Tarih) Zengin mitolojileri ve antik kültürleriyle çöllerin efendisi berberiler

İlber Ortaylı - Yahudi Tarihi (Tarih) Yarım saatlik kısa belgeselde Yahudilik anlatılıyor.

İslam Mekke yerine başka bir yerde mi doğdu ? (Tarih) Son zamanlarda İslam'ın doğduğu coğrafyanın Arabistan'ın Mekke şehri yerine Bakka vadisi ve Petra şehri olduğuna dair ciddi fikirler ortaya atılıyor. Ural Haşim'in yazısı bunlardan birisi. Ayrıca ilgili belgeseli de bulacaksınız.

Muhammed ve Dört Halife'nin Muhtemel Gerçek Hikayesi (Tarih) Mehmet Sadık Öke bu yazısında, İslamiyet öncesi bazı olay ve kişilerin, İslamın temel olay ve figürlerini yarattığı görüşünü birkaç örnekle anlatıyor.

Monoteizm (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Tanrının dünyadan ayrı ve tek olduğuna inanma.

Ibn Battuta 14 yy İstanbul'unu anlatıyor (Tarih) 14. yüzyılda Fas'dan Çin'e kadar 30 yıl süren seyahatinin bir bölümünde Battuta, Karadeniz'e geçti ve Özbek olarak bilinen Altınordu Hanlığına gitti.Han’ın eşlerinden birine Konstantinopolis’de (İstanbul) eşlik etti.Bir ay boyunca Bizans kentinde kaldı, Ayasofya'yı ziyaret etti ve imparatorla sohbet etti.

Bogomiller (Tarih) Ortaçağın Hıristiyan gnostik tarikatı olan Bogomilizm,

Pavlikanlar (Tarih) Anadolu'da isyancı bir Hristiyan mezhebidir. Ortaya Çıkışları, Temel İnançları ve Genel Siyasi Tarihleri

İsveç köftesi ve Demirbaş Şarl (Tarih) İsveç ile Türkiye arasındaki enteresan ilişkiler

Skolastik Felsefe (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Orta Çağ düşüncesinde doğrunun zaten mevcut olduğu düşüncesine ve felsefenin okullarda okutularak öğretilmesine dayanan bir yaklaşım sergiler. Bu felsefenin temelinde teoloji vardır ve onu desteklemeye çalışır.

İslam Felsefesi (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Hristiyan skolastiğine paralel olarak Müslüman inançlarını antik Yunan felsefe ekolleri ile açıklama ve doğrulama çabasıdır.

Ortaçağ Felsefesi (Felsefe Terimleri Sözlüğü) (6.YY - 16.YY) Felsefenin ortaçağ dönemi, Karanlık Çağların entelektüel kuraklığından sonra Batı felsefi düşüncesinin yeşermesini temsil eder.

Mevlana, Celaleddin-i Rumi (Ünlü Kişiler) Islâm ve tasavvuf dünyasında tanınmış Iranlı şair, düşünce adamı ve Mevlevi yolunun öncüsüdür.

Ali Şeriati (Ünlü Kişiler) İranlı Müslüman sosyolog, aktivist, düşünür ve yazar.

Idrar artıkları Türkiye'de 10 bin yıl öncesindeki tarıma geçişi aydınlatıyor (Tarih) Araştırmacılar, Türkiye’deki Aşıklı Höyük yerleşiminde hayvan evcilleştirme tarihini belirlemek için idrar tuzu birikintilerinde çalışmalar yaptılar

Tarih öncesi ve sonrası devirler (Tarih) Tarih, yazının bulunmasına kadar ve sonrası olmak üzere iki kısımda incelenebilir.

Aristo (Ünlü Kişiler) Antik Yunan filozof.

Heraklet (Ünlü Kişiler) Sokrat öncesi Antik Yunan filozofu

Antik aydınlanma çağı (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Antik Yunan felsefesinin İ.Ö. 5. yüzyılı kapsayan evresi.

Demokritos (Ünlü Kişiler) Atom veya bölünemeyen öz teorisiyle tanınan antik Yunan filozofu.

Platon / Eflatun (Ünlü Kişiler) Görüşleri Islam ve Hristiyan felsefesine derin etkide bulunmuş önemli bir Antik Yunan filozofudur.

Parmenides (Ünlü Kişiler) Doğa filozoflarından sayılmakla birlikte, Antik Yunan felsefesinde rasyonalizm geleneğinin ilk filozoflarından biridir.

Klasik Felsefe (Antik Yunan) (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Sokrates, Platon, Aristoteles’in düşüncelerinin hâkim olduğu dönemdir.

Antik Çağ Felsefesi (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Yunan ve roma felsefeleri

Diogenes (Ünlü Kişiler) Kendine yetme ile sadelik ilkelerine dayanan Kinik yaşam biçiminin öncülerinden Sinop lu çileci düşünürdür.

Sokrates (Ünlü Kişiler) Yunan Felsefesinin kurucularındandır

Eleacılık (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Salt düşünme ile var olanın niteliklerini türetmeye çalışan Elea'lıların kurduğu öğreti.

Aristoculuk (Felsefe Terimleri Sözlüğü) Antikçağ Yunan filozofu Aristoteles'in öğretisine dayanan, deneyci ve gerçekçi eğilimleriyle öne çıkan bir düşünce okulu.

3000 bin yıli aşkın kullanılan yeraltı su tasıma sistemleri (Tarih) Kehrizler, Pers imparatorlugu zamanindan beri, yeraltı su tasıma sistemleri Içme ve sulama ihtiyaçlarını karşılamak için yapılmıştır.





Sitede yayınlanmasını istediğiniz Word veya PDF formatındaki özgün yazılarınızı denizemesaj@gmail.com adresine gönderebilirsiniz. Arzu ederseniz kendi isminizle yayılanır. Yine bu adresten görüş ve fikirlerinizi iletmeniz de mümkün.
You can send your original articles in Word or PDF formats that you want to be published on this site to denizemesaj@gmail.com. If you wish, it will publish by your own name. It is also possible to send your opinions and ideas at this address.